Nov 1, 2021 • 10M

ഓർഗനൈസേഷണൽ ബിഹേവിയർ

Rahul Nair
Comment
Share
 
1.0×
0:00
-9:46
Open in playerListen on);
Episode details
Comments

ജോലിസ്ഥലത്തും, ജോലിക്കിടയിലുമുള്ള ആളുകളുടെ പെരുമാറ്റത്തെയും പ്രവർത്തനങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള ധാരണയ്ക്ക് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന, ആഗോളവും മൽസരക്ഷമവുമായ ഒരു ബിസിനസ്സ് അന്തരീക്ഷത്തിലാണ് നാം  ജീവിക്കുന്നത്.

ഒരു ലീഡർ, മാനേജർ അല്ലെങ്കിൽ അംഗം എന്ന നിലയിൽ നിങ്ങൾ ഒരു സംഘടനയിൽ ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെന്ന് കരുതുക. അത് ഒരു ബിസിനസ്സ്, ഒരു ചാരിറ്റി, സർക്കാർ വകുപ്പ്, ഒരു മത സംഘടന, നിങ്ങളുടെ പ്രാദേശിക റസിഡൻസ് അസോസിയേഷൻ അല്ലെങ്കിൽ നിങ്ങളുടെ കുടുംബം പോലുമാവാം.  അങ്ങനെയാകുമ്പോൾ, നിങ്ങളുടെയും നിങ്ങളുടെ ഓർഗനൈസേഷന്റെയും വിജയമോ പരാജയമോ, പ്രധാനമായും മറ്റു അംഗങ്ങളോടൊത്ത്  പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള നിങ്ങളുടെ കഴിവിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും.

 ആളുകളെ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന ഒരു കലയാണ് മാനേജ്മെന്റ്. എന്നാൽ വിഷമകരമായ യാഥാർഥ്യം എന്തെന്നാൽ ഇവിടെയാണ് നമ്മളിൽ ഭൂരിഭാഗവും  പരാജയപ്പെടുന്നത്. നാം അംഗമായ ഓർഗനൈസേഷനുകളുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ചലനാത്മകമായ പെരുമാറ്റങ്ങളെപ്പറ്റി നമ്മിൽ മിക്കവർക്കും ആഴമായ മതിപ്പുണ്ടാകില്ല. ആളുകളെ മാനേജുചെയ്യുമ്പോൾ ഇത് ഒരു വലിയ പ്രശ്നമായി മാറാം.

സംഘടനയുടെ ഫലപ്രാപ്തിക്ക് അടിസ്ഥാനമാകുന്നത് സാങ്കേതിക നൈപുണ്യം മാത്രമല്ല. ആളുകളുടെ വയക്തികമായ കഴിവുകൾക്കും പ്രസക്തിയുണ്ട്.

ആധുനിക ജനറൽ മാനേജ്മെന്റിന്റെ ഏറ്റവും സങ്കീർണ്ണവും ഒരുപക്ഷേ ഏറ്റവും കുറവ് മനസ്സിലാക്കിയിട്ടുള്ളതുമായ ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഓർഗനൈസേഷണൽ ബിഹേവിയർ.

ഓർഗനൈസേഷനുകളിലെ ആളുകളുടെ പെരുമാറ്റത്തെ ബാധിക്കുന്നതിനാൽ ഇത് വളരെ പ്രധാനമാണ്. വ്യക്തിഗതവും കൂട്ടായതുമായ പെരുമാറ്റരീതികളെപ്പറ്റി സംബന്ധിക്കുന്നതിനാൽ ചെറുതും വലുതുമായ ആധുനിക ഓർഗനൈസേഷനുകളിലെ സങ്കീർണ്ണമായ പെരുമാറ്റ പ്രശ്നങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിൽ ഓർഗനൈസേഷണൽ ബിഹേവിയർ പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.

ഓർ‌ഗനൈസേഷണൽ‌ സ്വഭാവത്തെക്കുറിച്ച് പഠിക്കേണ്ടതിനും ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതിനും പ്രധാനമായും മൂന്ന് കാരണങ്ങളുണ്ട്:

 1. ഓർ‌ഗനൈസേഷണൽ‌ ബിഹേവിയറിനെക്കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കുന്നതിലും അറിയുന്നതിലൂടെ, ഒരു സ്ഥാപനത്തിനുള്ളിൽ മറ്റുള്ളവരുമായി ഫലപ്രദമായി ഇടപെടാനുള്ള കഴിവും, സുപ്രധാനമായ പ്രായോഗിക അറിവുകളും ലഭിക്കുന്നു.

2. നിങ്ങളുടെ സഹജീവികളെ മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ നിന്ന് നിങ്ങൾക്ക് വ്യക്തിഗത വളർച്ച നേടാൻ കഴിയും. മറ്റുള്ളവരെ മനസിലാക്കുന്നത് കൂടുതൽ ആത്മജ്ഞാനത്തിനും സ്വയം ഉൾക്കാഴ്ചയ്ക്കും ഇടയാക്കും.

3. ജോലിസ്ഥലത്തുള്ള ആളുകളെക്കുറിച്ചുള്ള നിങ്ങളുടെ അറിവ് നിങ്ങളെ ജോലിയിൽ  സഹായിക്കും. ഉദാഹരണത്തിന്, നിങ്ങളുടെ ഓർഗനൈസേഷനിൽ മികച്ച നേതൃത്വവും മാനേജ്മെന്റ് വികസന പരിപാടികളും രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുമ്പോൾ ഈ അറിവ് നിങ്ങൾക്ക് സഹായകമാകും.

ഓർഗനൈസേഷണൽ ബിഹേവിയർ അതിന്റെ അടിസ്ഥാന തലത്തിൽ ഒരു ഓർഗനൈസേഷണൽ ക്രമീകരണത്തിനുള്ളിലെ ആളുകളുടെ പെരുമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനമാണ്. മനുഷ്യന്റെ പെരുമാറ്റം മനസ്സിലാക്കൽ, പ്രവചനം, കൈകാര്യം ചെയ്യൽ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഓർഗനൈസേഷണൽ ബിഹേവിയറിന്റെ സാങ്കേതികമായ നല്ല നിർവചനം ഇതായിരിക്കാം: ഓർ‌ഗനൈസേഷന്റെ പ്രകടനവും ഫലപ്രാപ്തിയും മെച്ചപ്പെടുത്താൻ‌ സഹായിക്കുന്നതിനായി  വ്യക്തിപരവും കൂട്ടായതുമായ സ്വഭാവം, ഘടനാപരമായ പാറ്റേണുകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനമാണ് ഓർഗനൈസേഷണൽ ബിഹേവിയർ.

 ഏതൊരു ഓർഗനൈസേഷന്റെയും പ്രാഥമികമായ മൂലധനം  ആളുകളാണെന്നത് ഒഴിവാക്കാനാവാത്ത വസ്തുതയാണ്. അതിന്റെ അംഗങ്ങളില്ലാതെ ഒരു സംഘടന ഒന്നുമല്ല. ഒരു ഓർഗനൈസേഷന്റെ അതിനുള്ളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ആളുകളുടെ മികവാണ്.

ഇന്നത്തെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ചലനാത്മകവും ആഗോളമത്സരപരവുമായ അന്തരീക്ഷത്തിൽ, ജോലിസ്ഥലത്ത് മനുഷ്യരുടെ പെരുമാറ്റം മനസിലാക്കുന്നതും ആളുകളെ ഫലപ്രദമായി കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതും സംഘടനയുടെ നിലനിൽപ്പിനും വിജയത്തിനും കൂടുതൽ നിർണായകമാണ്.

ജോലിസ്ഥലത്ത് ആളുകളുടെ പെരുമാറ്റം പഠിക്കാൻ, ഓർഗനൈസേഷനിലുമുള്ള മറ്റ് ഘടകങ്ങളുമായുള്ള പരസ്പര ബന്ധം നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്. നമ്മൾ എന്ത് സമീപനമാണ് സ്വീകരിക്കുന്നതെങ്കിലും, ഒരു പഠന ശാഖയുടെ മാത്രം അടിസ്ഥാനത്തിൽ സംഘടനാ സ്വഭാവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനം പൂർണ്ണമായും ഏറ്റെടുക്കാൻ കഴിയില്ല. ഒരു മൾട്ടിഡിസിപ്ലിനറി, പെരുമാറ്റ ശാസ്ത്ര വീക്ഷണ തലത്തിന്റെ  സ്വാധീനം തിരിച്ചറിയേണ്ടത് ആവശ്യമാണ്. വിവിധ സാമൂഹിക ശാസ്ത്രങ്ങളിലും അനുബന്ധ മേഖലകളായ സാമ്പത്തികശാസ്ത്രം, രാഷ്ട്രതന്ത്രം എന്നിവയ്ക്കിടയിലും ഉൾപ്പെടുന്ന മേഖലകളുണ്ടെങ്കിലും മനശാസ്ത്രം, സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം, നരവംശശാസ്ത്രം എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് പ്രധാന വിഷയങ്ങളിലൂടെ നമുക്ക് മനുഷ്യരുടെ പെരുമാറ്റം പഠിക്കാൻ കഴിയും.

മനശാസ്ത്രപരമായ സമീപനത്തിൽ പ്രാഥമികമായ പ്രാധാന്യം വ്യക്തികൾക്കാണ്. ഒരു വ്യക്തിയുടെ അവബോധം, മനോഭാവം, ഉദ്ദേശങ്ങൾ എന്നിവയിലുൾപ്പെടെ വ്യക്തിയിൽ ഈ സമീപനത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.  നമ്മുടെ  പ്രാഥമികമായ താൽപര്യം, വ്യക്തിഗത വ്യത്യാസങ്ങളുടെയും സ്വഭാവങ്ങളുടെയും  സങ്കീർണ്ണമായ വിശദാംശങ്ങളല്ല, മറിച്ച് ഒരു ഓർഗനൈസേഷണൽ ക്രമീകരണത്തിലെ ആളുകളുടെ പെരുമാറ്റവും മാനേജ്മെന്റുമാണ്.

 സാമൂഹിക ശാസ്ത്ര സമീപനം, സമൂഹത്തിലെ മനുഷ്യന്റെ പെരുമാറ്റത്തിൽ വിശാലമായ ഊന്നൽ കൊടുക്കുന്നുണ്ട്. സാമൂഹ്യശാസ്ത്രപരമായ വശങ്ങൾ നിർണായകമാണ്. സാമൂഹിക ഘടനകളുടെയും സ്ഥാനങ്ങളുടെയും വിശകലനത്തിലാണ് ഇത് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്. ഉദാഹരണത്തിന്, നേതാക്കളുടെയും അനുയായികളുടെയും പെരുമാറ്റങ്ങൾ  തമ്മിലുള്ള ബന്ധം.

നരവംശശാസ്ത്രജ്ഞർ മനുഷ്യരാശിയുടെ ശാസ്ത്രത്തിലും മനുഷ്യ സ്വഭാവത്തെ പൂർണ്ണമായും പഠിക്കുന്നതിൽ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധാലുക്കളാണ്. നരവംശശാസ്ത്ര വീക്ഷണത്തിൽ നിന്ന് സംഘടനാ പെരുമാറ്റം പഠിക്കുമ്പോൾ, പ്രധാനമായും ഓർഗനൈസേഷന്റെ സാംസ്കാരിക വ്യവസ്ഥ, ഒരു ഗ്രൂപ്പിലെ വിശ്വാസങ്ങൾ, ആചാരങ്ങൾ, ആശയങ്ങൾ, മൂല്യങ്ങൾ, വിവിധ സംസ്കാരങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ആളുകൾ തമ്മിലുള്ള പെരുമാറ്റത്തിലെ വ്യത്യസ്തതകൾ എന്നിവയ്ക്ക് കൂടുതൽ ശ്രദ്ധ കൊടുക്കുന്നു.

ഈ മൾട്ടിഡിസിപ്ലിനറി കാഴ്ചപ്പാട് വൈരുദ്ധ്യപരവും എന്നാൽ ബന്ധപ്പെട്ടതുമായ സമീപനങ്ങൾ ഓർഗനൈസേഷനുകളിലെ മനുഷ്യന്റെ പെരുമാറ്റം മനസിലാക്കുന്നതിനായി നൽകുകയും നിരവധി ബദൽ മാർഗങ്ങളും വിശകലന തലങ്ങളും അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. നമ്മുടെ ഉദ്ദേശ്യങ്ങൾക്കായി, ഓർഗനൈസേഷണൽ ബിഹേവിയറിനെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനത്തിൽ വ്യക്തി, ഗ്രൂപ്പ്, ഓർഗനൈസേഷൻ, പരിസ്ഥിതി എന്നിവ തമ്മിലുള്ള പരസ്പരബന്ധം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഈ ഘടകങ്ങളിൽ ഓരോന്നും നമുക്ക് വിലയിരുത്താം.

 വ്യക്തി

ഓർഗനൈസേഷന്റെ പ്രതീക്ഷകൾക്കനുസരിച്ച്, അല്ലെങ്കിൽ ബാഹ്യ പരിസ്ഥിതിയുടെ സ്വാധീനം കാരണം വ്യക്തി ഒറ്റയായോ ഒരു ഗ്രൂപ്പിന്റെ ഭാഗമായോ പ്രവർത്തിക്കുന്നതെങ്കിലും വ്യക്തി ഓർഗനൈസേഷണൽ ബിഹേവിയറിന്റെ പ്രധാന ഘടകമാണ്. വ്യക്തിയുടെ ആവശ്യങ്ങളും ഓർഗനൈസേഷന്റെ ആവശ്യങ്ങളും പൊരുത്തപ്പെടാത്തിടത്ത്, നിരാശയും സംഘർഷങ്ങളും ഉണ്ടാകാം. വ്യക്തിയെയും ഓർഗനൈസേഷനെയും സമന്വയിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് വ്യക്തിഗത ആവശ്യങ്ങളുടെ സംതൃപ്തി, സംഘടനാ ലക്ഷ്യങ്ങൾ എന്നിവ കൈവരിക്കാൻ ഉതകുന്ന പ്രവർത്തന അന്തരീക്ഷം പ്രദാനം ചെയ്യുക എന്നത് മാനേജ്മെന്റിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തമാണ്.

ഗ്രൂപ്പ്

എല്ലാ ഓർ‌ഗനൈസേഷനുകളിലും ഗ്രൂപ്പുകൾ‌ നിലവിലുണ്ട്. മാത്രമല്ല അവരുടെ പ്രവർ‌ത്തനത്തിനും പ്രകടനത്തിനും അത് അത്യാവശ്യവുമാണ്. ഓർ‌ഗനൈസേഷൻ‌ പല ഗ്രൂപ്പുകൾ‌ ഉൾ‌ക്കൊള്ളുന്നതാണ്. അതിൽ തന്നെ ഒരു ഓർ‌ഗനൈസേഷനിലെ മിക്കവാറും എല്ലാവരും ഒന്നോ അതിലധികമോ ഗ്രൂപ്പുകളിൽ‌ അംഗവുമായിരിക്കും. ഓർഗനൈസേഷനുള്ളിലെ ആളുകളുടെ സാമൂഹിക ആവശ്യങ്ങളിൽ നിന്നാണ് അനൗപചാരിക ഗ്രൂപ്പുകൾ ഉണ്ടാകുന്നത്. ഗ്രൂപ്പുകളിലെ ആളുകൾ‌ പരസ്‌പരം പല രീതിയിൽ സ്വാധീനിക്കുന്നു. അവർ അവരുടേതായ അധികാര ശ്രേണികളെയും നേതാക്കളെയും വികസിപ്പിച്ചേക്കാം. വ്യക്തിഗത അംഗങ്ങളുടെ പെരുമാറ്റത്തിലും പ്രകടനത്തിലും ഗ്രൂപ്പ് സമ്മർദ്ദങ്ങൾക്ക് കാര്യമായ സ്വാധീനം ചെലുത്താനാകും. ഗ്രൂപ്പ് ഘടനയും പെരുമാറ്റവും മനസിലാക്കുന്നത് വ്യക്തിഗത പെരുമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവിനെ പൂർത്തീകരിക്കുകയും സംഘടനാ പെരുമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനത്തിന് കൂടുതൽ മാനങ്ങൾ നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.

 സംഘടന

 ഔപചാരിക ഓർഗനൈസേഷന്റെ ഘടനക്കുള്ളിൽ നിന്നുകൊണ്ട്  വ്യക്തികളും ഗ്രൂപ്പുകളും സംവദിക്കുന്നു. വ്യക്തികളും ഗ്രൂപ്പുകളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം സ്ഥാപിക്കുന്നതിനും കൃത്യമായ ക്രമവും സംവിധാനങ്ങളും നൽകുന്നതിനും ഓർഗനൈസേഷന്റെ ശ്രമങ്ങളെ ലക്ഷ്യം തേടുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കാനുമാണ് ഘടന സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. യഥാക്രമമുള്ള  ഘടനയിലൂടെയാണ് ആളുകൾ ലക്ഷ്യങ്ങൾ  കൈവരിക്കുന്നതിനായി അവരുടെ സംഘടനാ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തുന്നത്. അതിലൂടെ സംഘടനാ പ്രക്രിയകൾ ആസൂത്രണം ചെയ്യുകയും നടപ്പിലാക്കുകയും അത് നിരീക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഘടന, സാങ്കേതികവിദ്യ, നേതൃത്വത്തിന്റെ ശൈലികൾ, മാനേജുമെന്റ് സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവ പെരുമാറ്റത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു.

അന്തരീക്ഷം

 സംഘടനാ പെരുമാറ്റത്തിന്റെ പ്രയോഗങ്ങളും ജോലിസ്ഥലത്തെ ആളുകളുടെ ഫലപ്രദമായ മാനേജ്മെന്റും ബാഹ്യാന്തരീക്ഷത്തിന്റെ വിശാലമായ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് സംഭവിക്കുന്നത്. ബാഹ്യാന്തരീക്ഷം സംഘടനയെ സ്വാധീനിക്കാറുണ്ട് - ഉദാഹരണം -ആഗോളവൽക്കരണം  അന്താരാഷ്ട്രവൽക്കരണം,സാങ്കേതികവും ശാസ്ത്രീയവുമായ സംഭവ വികാസങ്ങൾ,സാമ്പത്തിക സാഹചര്യങ്ങൾ, സാമൂഹികവും സാംസ്കാരികവുമായ സ്വാധീനങ്ങൾ, സർക്കാർ നടപടികൾ എന്നിവ.

അതിനാൽ സംഘടനാ പെരുമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനത്തിൽ താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഘടകങ്ങൾ  തമ്മിലുള്ള ഇടപെടലുകളെക്കുറിച്ച് ഒരു ധാരണ വളർത്തിയെടുക്കേണ്ടതാണെന്ന് നമുക്ക് പറയാം.

 ● സംഘടനയുടെ സ്വഭാവവും ലക്ഷ്യവും അതിന്റെ ഉദ്ദേശ്യങ്ങളും.

  ● ഔപചാരിക ഘടനയും ബന്ധങ്ങളും.

  ● ഏറ്റെടുത്ത ജോലികളും സാങ്കേതികവിദ്യയും.

  ● സംഘടനാ പ്രക്രിയകളും ജോലിയുടെ നിർവഹണവും.

  ● മാനുഷിക ഘടകം, അനൗപചാരിക സംഘടന, ആളുകളുടെ പെരുമാറ്റം.

  ● സംയോജിതവും ഏകോപിപ്പിക്കുന്നതുമായ പ്രവർത്തനമെന്ന നിലയിലുള്ള മാനേജ്മെന്റ് പ്രക്രിയ.

  ● സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളും ബിസിനസ്സ് നൈതികതയും.

  ● സംഘടനയുടെ ഭാഗമായ ബാഹ്യ അന്തരീക്ഷം; ഒപ്പം ഓർഗനൈസേഷന്റെ വിജയത്തിന്റെയും നിലനിൽപ്പിന്റെയും ആവശ്യകത.

ഓർ‌ഗനൈസേഷനുകളിലെ പെരുമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചും വർ‌ക്ക് സൈക്കോളജിയെക്കുറിച്ചും ഭാവി ലേഖനങ്ങളിൽ‌ നമുക്ക്  കൂടുതലറിയാം.